RSS
Lees voor
Hij is toch zo lief voor de kinderen
De alledaagse praktijk van een politieman
Het is drie uur ’s nachts als hoofdagent Guido Reijnders (38) met zijn collega in de auto door de Achtse Barrier in Eindhoven rijdt. Op de Fransebaan staat een groepje mensen heftig te gebaren. Het gezicht van een huilende vrouw zit vol bloed en blauwe plekken. Op het feest was het nog zo gezellig. Thuis sloeg haar dronken man haar in elkaar. Omdat zij iets van zijn overmatig drankgebruik had gezegd."Ik maak het te vaak mee. Soms drie keer per dag. Je moet zorgen dat het niet te persoonlijk wordt om jezelf te beschermen. Maar tegelijk moet je uitkijken dat je niet afstompt." Guido Reijnders zit al zeventien jaar ‘op de auto’. Twaalf jaar reed hij in Amsterdam rond. Nu geniet hij vanuit bureau Veldhoven van de dagelijkse gesprekken met de vele soorten mensen die hij op straat ontmoet. "Het eerste contact met de mensen, daar staat of valt alles mee", zegt de hoofdagent. "Als het aan mij ligt blijf ik zo lang mogelijk op de auto."
Goedpraten
Het verhaal van de vrouw op de Fransebaan is niet spectaculair. Het is niet één van de extremen. "En dat is het erge eraan", aldus Reijnders. "Huiselijk geweld, ik noem het liever relationeel geweld, is de alledaagse praktijk van een politiefunctionaris. En ik ben ervan overtuigd dat wij nog niet de helft zien. Veel gebeurt zonder dat iemand er weet van heeft of er iets van durft te zeggen. Ondertussen leven slachtoffers in angst en worden ook bijvoorbeeld kinderen in de ellende meegesleept." Reijnders kijkt ook niet meer op van de excuses die slachtoffers vaak aanvoeren: "Hij is toch zo lief voor de kinderen als hij niet gedronken heeft. En hij heeft ook gezegd dat hij het nooit meer zal doen, zo probeerde de vrouw het gedrag van haar man tegen mij goed te praten. Terwijl haar gezicht in de vernieling lag, moest ik de vrouw overtuigen om aangifte te doen. En het was ook niet de eerste keer dat hij haar sloeg. Bij vrijwel alle gevallen van huiselijk geweld is er sprake van een langdurige mishandeling of bedreiging."
Stoppen
Diezelfde nacht licht Reijnders met zijn collega’s de stomdronken, half bewusteloze echtgenoot van zijn bed. "Ik struikelde nog bijna over de kinderwagen die in de hal stond." Onder hevig verzet en gevloek wordt de man in de boeien geslagen en afgevoerd naar het bureau. "De meeste daders komen pas de volgende dag bij zinnen als ze hun roes hebben uitgeslapen", aldus de hoofdagent. "Het belangrijkste is echter dat wij het huiselijk geweld tegenwoordig direct kunnen stoppen door de dader mee te nemen. Dat is sinds een paar jaar het nieuwe beleid van de politie. Vroeger was er meer sprake van pappen en nathouden: het inpraten op beide partijen in de hoop dat de gemoederen tot bedaren komen. Maar dat werkt vaak niet. Daarnaast kan een politiefunctionaris nu ook, zoals dat heet, ambtshalve optreden. Dit betekent dat wij zelfs zonder aangifte kunnen ingrijpen als wij werkelijk denken dat er iets aan de hand is. En als de dader eenmaal is opgepakt wordt hij direct voorgeleid aan de hulpofficier van justitie, die de zaak gaat beoordelen. Vervolgens blijft de dader net zo lang in de cel totdat het slachtoffer door professionele hulpverleners is opgevangen en de situatie onder controle is. Ook als de dader na maximaal twee keer vierentwintig uur weer vrijkomt. Het is belangrijk dat slachtoffers weten dat er direct hulp voor ze komt."
Grenzen
De vraag is natuurlijk waarom slachtoffers het vaak zo ver laten komen en waarom ze zelfs het geweld vergoelijken. "Het is voor slachtoffers van huiselijk geweld moeilijk om grenzen te stellen", aldus Reijnders. "Een klap wordt vaak al normaal gevonden. De tweede klap kan daar ook nog wel bij. En bij de derde klap is men per ongeluk tegen de deur aangelopen. Daarnaast zijn ze bang voor de gevolgen van een aangifte. Want wat gaat er in godsnaam gebeuren als de dader weer aan de deur staat? En hoe moet het verder met de relatie, het inkomen en de zorg voor de kinderen? Juist daarom is het zo belangrijk dat slachtoffers weten dat ze direct op alle mogelijke manieren worden geholpen. Bij alles, onmiddellijk. En de dader weet bovendien dat er extra op hem wordt gelet. Die laat het dus wel uit zijn hoofd om nogmaals de fout in te gaan. Dat maken we hem duidelijk ook."
Vertrouwen
Volgens Reijnders is het voor politiemensen het belangrijkst om in alle omstandigheden professioneel te blijven. "Dat is niet altijd makkelijk, dat geef ik toe. Ik kan weinig respect opbrengen voor plegers van huiselijk geweld. Toch moet je je vak op een goede manier blijven uitvoeren, in het belang van iedereen en jezelf. Probeer neutraal en zakelijk tegenover de situatie te staan, maar neem wel altijd voldoende tijd voor het slachtoffer. Die geeft onder zware omstandigheden namelijk het volledige vertrouwen aan de politieman of -vrouw. Dat vertrouwen mag je niet beschamen. Dat is je vak, altijd en overal." Inmiddels is het een half jaar geleden dat Guido Reijnders hulp bood aan de vrouw op de Fransebaan. Hij heeft haar nooit meer teruggezien. "Reken niet op een bedankje, daar is de situatie niet naar. Je moet het ook loslaten en vertrouwen op de professionals die de zaak hebben overgenomen. Per slot van rekening doe je dit werk niet voor de complimentjes, maar voor het riante salaris." Toch gaat geen enkele zaak van huiselijk geweld zomaar aan de hoofdagent voorbij. "Vooral als er kinderen bij zijn betrokken, dan slik ik elke keer weer: verdomme, alweer een jong gezin in zwaar weer."