Wat is een geldezel?
Een geldezel, ook wel money mule of katvanger genoemd, is een persoon die zijn of haar bankrekening of crypto wallet laat misbruiken voor criminele activiteiten. De geldezel sluist hierbij (on)bewust frauduleus verkregen geld door naar criminelen. De geldezel krijgt hier mogelijk een vergoeding voor waardoor hij/zij zich schuldig maakt aan witwassen, terwijl de feitelijke daders zelf uit het zicht blijven. Zelfs de geldezels weten vaak niet voor wie het geld uiteindelijk bedoeld is.
Ronselaars gebruiken verschillende methoden om mogelijke geldezels te benaderen. Zo wordt er gebruik gemaakt van:
- social media, bijvoorbeeld zogenaamde influencers die reclame maken voor snel geld verdienen;
- contact leggen via online gaming;
- fysieke benadering, bijvoorbeeld jeugd aanspreken in de buurt van scholen;
- de sneeuwbalmethode waarbij geldezels gevraagd wordt in hun omgeving nieuwe geldezels te ronselen;
- vacaturefraude, waarbij met de gevraagde kopie van het identiteitsbewijs wordt een rekening geopend;
- datingsites of andere websites enzovoort.
Er zijn drie categorieën geldezels te onderscheiden:
- De profiteur of goedgelovige geldezel: deze stelt bewust de bankpas en/of rekening beschikbaar om makkelijk en snel geld te verdienen.
- De geldezel onder dwang: deze stelt onder dwang de rekening ter beschikking.De onwetende geldezel: deze weet niet dat er een rekening met crimineel geld op zijn/haar naam staat of dat de eigen rekening wordt misbruikt.
Geldezelschap kent meerdere gevolgen. Deze zijn:
- zowel straf wettelijk, bijvoorbeeld het krijgen van een strafblad;
- bancair, bijvoorbeeld geen rekening kunnen openen;
- civiel, bijvoorbeeld geld moeten terugbetalen.