Ga naar content

Jongeren en alcohol

In Nederland gaan kinderen op steeds jongere leeftijd drinken, en ook drinken ze steeds meer. Zo neemt het aantal jongeren dat met een alcoholcoma in het ziekenhuis belandt, schrikbarend toe. Daarnaast wordt de medische schade bij de ontwikkeling van de hersenen onderschat. De overheid wil het alcoholgebruik bij jongeren dan ook terugdringen, bijvoorbeeld door streng toezicht op de Drank- en Horecawet. Daarin staat onder meer dat er aan jongeren onder de achttien jaar geen alcohol mag worden verkocht. Barkeepers, slijters en caissières dienen zich hier aan te houden. Jongeren die vragen hebben over alcoholgebruik kunnen terecht op Vraaghetdepolitie.nl.

Inhoudsopgave

Wat zijn de risico’s van alcoholgebruik door jongeren?

Na een weekend stevig drinken hebben jongeren ongeveer twee dagen nodig om te herstellen. Dit kan resulteren in minder goede prestaties op school of op het werk. Overmatig alcoholgebruik is zelfs schadelijk voor de ontwikkeling van de hersenen. De hersenen van jongeren ontwikkelen zich tot hun 24ste. Alcohol kan dat nadelig beïnvloeden. Verder blijkt dat mensen die jong beginnen met alcohol drinken, meer risico lopen op alcoholproblemen in hun latere leven.

Wat is binge drinken?

In een korte tijd vijf of meer glazen alcohol drinken wordt binge drinken genoemd. Het woord binge komt uit het Engels en betekent excessief. Veel achter elkaar drinken is uiterst riskant. Wie zoveel tegelijk drinkt, krijgt ineens te veel alcohol in zijn bloed en dus ook in de hersenen. Het lichaam kan dat niet zo snel afbreken en dat kan zorgen voor problemen met het geheugen, de nieren of het hart.

Wat is een black-out?
Wie in een korte tijd te veel drinkt, kan een black-out krijgen. Dit betekent dat de gegevens uit het kortetermijngeheugen niet meer worden doorgegeven aan het langetermijngeheugen. Diegene weet later dan niet meer wat er is gebeurd tijdens het drinken. Een black-out betekent dat de hersenen door de alcohol te veel en te zwaar zijn belast.

Wat is alcoholvergiftiging?
Er is sprake van alcoholvergiftiging als iemand bewusteloos is geraakt door alcohol. Het houdt in dat de prikkels vanuit de hersenen minder goed worden doorgegeven door de verdovende werking van alcohol. Deze prikkels zijn zeer belangrijk omdat ze de processen in het lichaam sturen. Wanneer de prikkels door de verdoving niet meer goed worden doorgegeven, kan dat leiden tot ademhalingsproblemen, een hartstilstand of stikken in je eigen braaksel. Aan een alcoholvergiftiging kan iemand doodgaan.

Wat staat in de Drank- en Horecawet over jongeren?

In de Drank- en Horecawet staan regels om het drankgebruik onder jongeren terug te dringen. De wet is op 1 januari 2014 gewijzigd. De belangrijkste wijzigingen zijn:

  • Aan jongeren onder de 18 jaar mag geen alcohol worden verkocht.

  • Jongeren onder de 18 jaar zijn strafbaar als ze alcohol bij zich hebben. Zowel op straat als op andere plekken toegankelijk voor het publiek. Bijvoorbeeld in een kroeg, winkelcentrum, stationshal of park.

  • De wet maakt geen onderscheid meer tussen zwak alcoholische drank en sterke drank. Het maakt dus niet uit of wat voor soort alcohol jongeren beneden de 18 bij zich hebben. Ze zijn in beide gevallen strafbaar.

  • De burgemeester kan de alcoholverkoop in de detailhandel tijdelijk verbieden. Bijvoorbeeld als is vastgesteld dat de leeftijdsgrenzen drie keer zijn overtreden binnen een periode van twaalf maanden.

  • De gemeenten houden toezicht op de naleving van de Drank- en Horecawet. De Handreiking Drank- en Horecawet helpt gemeenten bij de uitvoering van hun nieuwe taken.

Wat gebeurt er met jongeren tot 18 jaar die worden aangehouden met alcohol?

Deze jongeren kunnen een boete krijgen voor het overtreden van de Drank en Horecawet maar kunnen ook verwezen worden naar Halt. De Halt-straf is een korte en snelle aanpak waarbij Halt de jongere confronteert met zijn gedrag en de gevolgen daarvan. De jongere biedt excuus aan, vergoedt de schade en maakt specifieke leeropdrachten. Ouders zijn hierbij actief betrokken. Zo krijgt een jongere de kans zijn strafbare gedrag recht te zetten zonder dat dit langdurige gevolgen heeft. Ook leidt dit tot genoegdoening voor het slachtoffer en herstelt deze aanpak de relatie tussen dader en het slachtoffer. Halt werkt nauw samen met verslavingszorg. Jongeren met problematisch alcoholgebruik krijgen de reguliere Halt-straf en worden daarnaast door Halt in een vrijwillig kader doorverwezen naar de verslavingszorg.

Wanneer is legitimatie verplicht bij alcoholverkoop?

Barkeepers, slijters of caissières moeten volgens de wet naar de leeftijd te vragen aan de jongere, tenzij het overduidelijk is dat degene oud genoeg is. De jongere kan met een identiteitskaart, een paspoort of een rijbewijs aantonen hoe oud hij of zij is. Als er niet aan de wet gehouden wordt, kan er een boete opgelegd worden.

Wat is het beleid van supermarkten inzake alcoholverkoop?

In de supermarktbranche geldt de afspraak dat legitimatie moet worden gevraagd aan iedereen die er jonger uitziet dan 20 jaar en alcohol wil kopen. Zo is beter te garanderen dat er nog geen alcohol wordt verkocht aan jongeren onder de 18 jaar.

Wat doe ik als iemand toch alcohol verkoopt aan jongeren?

Als een ondernemer de regels rond alcoholverkoop overtreedt, dan kunt u een klacht indienen bij de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit.

Waar krijg ik voorlichting over alcoholgebruik?

Vaak weten ouders niet goed tot welke leeftijd hun kind beter geen alcohol kan drinken. Het Trimbos-instituut geeft ouders tips om bijvoorbeeld alcoholschade bij hun opgroeiende kinderen te voorkomen. Deze en andere informatie kunt u vinden op hun website.

Jongeren en ouders en verstandig alcoholgebruik.

  • Houd contact met uw kind.
  • Win informatie in over de gevolgen en gevaren van alcohol.
  • Stel duidelijke regels en grenzen en houdt uzelf eraan.
  • Baseer deze regels op de informatie die u hebt. Motiveer deze regels.
  • Probeer alcohol drinken uit te stellen door het te verbieden wanneer ze nog jong zijn. Tot vijftien jaar werkt het bij de meeste kinderen goed om het gebruik van alcohol te verbieden. Beloon de jongeren die zich aan de afspraken houden.
  • Als uw kind ouder is dan zestien kunt u samen overleggen over regels. Houd het onderwerp bespreekbaar en beloon ze voor het gewenste gedrag.
  • Houd toezicht.
  • Geef complimenten wanneer het goed gaat, wanneer situaties goed worden opgelost of wanneer verstandig op bepaalde situaties is gereageerd.
  • Begeleid uw kind bij keuzes maken, stimuleer hem/haar om goed na te denken over vriendjes, alcohol, roken etc.
  • Besef dat u een voorbeeldfunctie hebt.

Wanneer mag de politie bij het uitgaan iemand op alcohol testen?

Als iemand geweld heeft gebruikt waarvoor voorlopige hechtenis mogelijk is, bijvoorbeeld zware mishandeling,openlijke geweldpleging, mishandeling, bedreiging, maar ook vandalisme, seksueel geweld en geweld tegen dieren mag de politie testen of iemand alcohol en/of drugs heeft gebruikt. Dit mag alleen als er ook aanwijzingen zijn dat het geweld onder invloed van drank of drugs is gepleegd. Het kan daarbij ook gaan om anderen dan de geweldpleger, bijvoorbeeld omstanders die de verdachte aanmoedigen. De test mag alleen in het belang van het onderzoek worden gebruikt.
Lees meer over de Wet middelenonderzoek bij Geweldplegers (WMG).

Op welke middelen test de politie na geweld?

De politie test verdachten van geweld op alcohol, cocaïne, amfetamine (speed) en methamfetamine (cristal meth). Van deze middelen is aangetoond dat zij een ontremmende invloed hebben en de kans op geweld kunnen vergroten.
Per 1 januari 2017 begint de politie in een aantal startgebieden met testen op alcohol: Eindhoven, Alkmaar, Putten, Ermelo en Harderwijk. Gedurende een halfjaar wordt de uitvoering van de wet in deze gemeentes geëvalueerd. Vanaf juli 2017 wordt de wet landelijk toegepast, voor zowel alcohol als drugs.

Wat gebeurt er als ik na geweld een alcohol- of drugstest weiger?

Als u verdachte bent en bent aangehouden voor het plegen van een geweldsdelict en er bestaat een aanwijzing dat u het geweld onder invloed van alcohol en/of drugs hebt gepleegd, dan bent u verplicht deel te nemen aan een test. Weigert u? Dan kunt u ook worden vervolgd op basis van artikel 184 van het Wetboek van Strafrecht. Op overtreding daarvan staat een gevangenisstraf van maximaal 2 maanden of een geldboete. Daarnaast kunt u dan als verdachte ook nog steeds worden vervolgd voor het geweldsdelict, los van het middelengebruik.

Waarom mag de politie na geweld op alcohol en drugs testen?

Alcoholgebruik - ook in combinatie met drugs - is een belangrijke risicofactor voor geweld. Gebruik van alcohol of drugs kan de drempel om geweld te plegen aanzienlijk verlagen.