Ga naar content

Bodycams

Sensoren zoals camera’s zijn niet meer weg te denken uit onze maatschappij. Het is tegenwoordig gewoon om alles wat we meemaken te filmen en deze opnamen te delen met anderen. Ook in het politiewerk wordt steeds meer gebruik gemaakt van sensoren en beeldtechnologie. Een van de camera’s die de politie inzet, is de bodycam: een kleine draagbare camera die op of aan het lichaam wordt bevestigd en die beelden en geluid kan opnemen en opslaan.

Inhoudsopgave

Wat is een bodycam?

Een bodycam is een draagbare camera waarmee je beeld en geluid kunt opnemen en opslaan. 

Waarom gebruikt de politie bodycams?

Camera’s zijn niet meer weg te denken uit de maatschappij. Het is heel gewoon om te filmen wat we meemaken en om de opnamen te delen met anderen. Ook in het politiewerk wordt steeds meer gebruik gemaakt van camera’s. Een van de camera’s die de politie inzet, is de bodycam. Maandenlange praktijkproeven hebben uitgewezen dat het dragen van de bodycam effect heeft op het gedrag van zowel de burger als de politie. Het gebruik van de bodycam versterkt het de-escalerend vermogen van de politiemedewerkers. Immers, waarschuwen dat het gedrag en datgene wat uitgesproken wordt, gefilmd gaat worden, kan tot aanpassing van het gedrag leiden. Politiemedewerkers die een bodycam dragen, voelen zich veiliger. Er wordt minder agressie en geweld gebruikt tegen politiemedewerkers die uitgerust zijn met een bodycam. Maar ook het vastleggen van strafbaar gedrag voor bewijsvoering is een toepassing van de bodycam. Dit gebeurt op basis van kaders die zijn beschreven in het inzetkader.

Krijgen agenten een opleiding in het gebruik van bodycams?

De gebruikers van de bodycam worden geïnstrueerd in het toepassen van het inzetkader en de privacyaspecten die hierin zijn opgenomen.

Hoeveel bodycams heeft de politie?

De politie heeft ongeveer 2000 bodycams ingekocht. De verwachting is dat deze bodycams medio 2021 allemaal operationeel ongezet zijn.

Staat de bodycam altijd aan?

De bodycam die een politiemedewerker draagt, hoeft niet altijd aan te staan. De politiemedewerker beslist zelf wanneer hij op gaat nemen. Dit hangt af van de situatie en de afspraken vanuit het inzetkader.

Wat doet de politie met de gemaakte opnamen?

De politie bekijkt of de bodycam-opnamen bruikbaar zijn voor het politiewerk. Bodycam-opnamen die niet bruikbaar zijn, worden vernietigd. Opnamen die bruikbaar zijn voor het politiewerk kunnen, mits toegestaan volgens de wet, bijvoorbeeld gebruikt worden als bewijs in een strafzaak.

Hoe lang blijven bodycam-opnamen bewaard?

Dat hangt af waarvoor de opnamen verzameld zijn en verwerkt worden. Voor alle situaties schrijft de Wet politiegegevens (Wpg) voor hoe lang de politiegegevens, en dus ook bodycam-opnamen, verwerkt en bewaard mogen worden, en wanneer en door wie ze vernietigd moeten worden. 

Bodycam-opnamen waarvan direct duidelijk is dat ze onbruikbaar zijn (bijvoorbeeld alleen lucht, geen audio) of die niet langer noodzakelijk zijn voor het doel waarvoor ze zijn verzameld of worden verwerkt, worden vernietigd. Dit besluit wordt binnen 4 weken genomen. 

Mag ik gefilmd worden?

Ja, op voor publiek toegankelijke plaatsen mag u gefilmd worden door een politiemedewerker met een bodycam. Het filmen gebeurt dan als uitvoering van de algemene politietaak (artikel 3 Politiewet 2012) en als vorm van ‘niet-stelselmatige observatie’. De bodycam wordt daarbij altijd openlijk en duidelijk zichtbaar gedragen.

Wat zijn mijn rechten als ik gefilmd ben?

U kunt schriftelijk een verzoek doen bij de privacydesk in de eenheid waar het incident om de opgenomen bodycam-opnamen in te zien. U kunt alleen opnamen bekijken van een incident waarbij u zelf betrokken was. Voeg bij de aanvraag altijd de datum, tijdstip en plaats van het incident toe. Meer informatie over politiegegevens en privacy vindt u op deze pagina.

Wat zijn de regels voor het gebruik van bodycams door de politie?

De regels rond het gebruik zijn terug te vinden in het Inzetkader Bodycams bij operationeel gebruik.

Welke wettelijke richtlijnen zijn er om de privacy van agenten en burgers te waarborgen bij de inzet van bodycams?

De wettelijke grondslag voor de inzet van de bodycams en het verkrijgen van de bodycam-opnamen ligt in artikel 3 van de Politiewet. De verwerking van opnamen vindt plaats op basis van de Wet politiegegevens. Deze wettelijke grondslag staat uitgewerkt in het Inzetkader Bodycams. De gebruikers van de bodycam worden geïnstrueerd in het toepassen van het inzetkader en de privacyaspecten die hierin zijn opgenomen.

Om te bereiken dat alleen opnames worden bewaard die nodig zijn voor de normale taakuitvoering van de politie, heeft de politie een extra beperking opgelegd. Die beperking houdt in dat binnen 28 dagen nadat de bodycam-opname is gemaakt, moet zijn vastgesteld of de opname noodzakelijk is voor het doel waarvoor ze is verkregen. Alle opnamen die niet als zodanig worden aangemerkt worden binnen die termijn vernietigd. De politie heeft in het inzetkader ook benoemd hoe moet worden om gegaan met de privacy van politiemedewerkers en hierover instemming gekregen van de Centrale Ondernemingsraad. Ook is er een privacy impact analyse (PIA) opgesteld.